Waarom eten we koolhydraten?

, diëtist 21 februari 2019

Waarschijnlijk hoor je steeds vaker iets over koolhydraten. Want in de media worden koolhydraten vaker genoemd en worden ze ook steeds vaker bestempeld als slecht. Dat roept veel vragen op. Wat is de functie van koolhydraten? Moeten we ze nu wel of niet eten? Wat zijn snelle en langzame koolhydraten? In dit blog leg ik het je uit.

Waarom eten we koolhydraten?

Energie

Koolhydraten en vetten zijn samen de energieleveranciers in onze voeding. Het zijn brandstoffen. Elke gram koolhydraten levert 4 kilocalorieën. Door het eten van koolhydraten kunnen we nadenken, ons lichaam op temperatuur houden, blijven onze organen werken en kunnen we bewegen en sporten.

 

Verzamelnaam

Koolhydraten is een verzamelnaam voor allerlei soorten suikers. De meest simpele suikers noemen we glucose. In de scheikunde worden koolhydraten sachariden genoemd.

 

Glucose is een koolhydraat dat bestaat uit één sacharide. Daarom is het een monosacharide. Ook vruchtensuiker ofwel fructose hoort hierbij.

 

Dan zijn er ook nog disachariden; deze bestaan uit twee monosachariden die aan elkaar verbonden zijn. Dat is lactose, dit zit in melkproducten en sucrose of sacharose is de suiker uit de suikerpot.

 

Tenslotte zijn er polysachariden. Deze bestaan uit meerdere sachariden. Een voorbeeld daarvan is zetmeel.

 

Alle koolhydraten die we eten, worden in ons lichaam verteerd en uiteindelijk afgebroken tot glucose. De darmwand neemt glucose op en geeft dit door aan het bloed. Daar noemen we de glucose bloedsuiker of bloedglucose. Via het bloed komt het vervolgens terecht op de plekken in ons lichaam waar ze gebruikt worden, zoals in de spieren.

 

Vrije suikers

Als je een onderscheid maakt tussen goede en slechte koolhydraten in de voeding, dan kun je voor slechte suikers de term ‘vrije suikers’ gebruiken. Deze suikers heeft ons lichaam niet nodig, maar we vinden ze wel heel lekker om te eten of drinken.

 

We vinden het vaak moeilijk om deze vrije suikers te beperken omdat we het gewend zijn om deze suikers te gebruiken. Ze zitten in koek, snoep, gebak, frisdrank, vruchtensap, siroop, zoet beleg en honing. Ook de suiker die je toevoegt aan bijvoorbeeld koffie, thee of yoghurt hoort hierbij. Kortom, eigenlijk in alles wat zoet smaakt.

 

Voedingsvezels

Welke koolhydraten zijn dan wel gezond om te eten? Dat zijn de koolhydraten die naast calorieën ook veel voedingsvezels, vitamines en mineralen leveren. Denk aan alle volkoren granen en wat daarvan gemaakt is: volkoren brood, crackers, beschuit, muesli, havermout, granenpap, en volkoren pasta. En ook producten als  zilvervliesrijst en peulvruchten zoals bonen, linzen en kikkererwten.

 

Vers fruit en ongezoete zuivel zoals melk, karnemelk, yoghurt of kwark kan ook. Deze koolhydraatrijke producten vind je allemaal terug in het oranje vak van de Schijf van Vijf. Dit betekent niet dat je er onbeperkt van kunt eten. Als je meer eet dan je lichaam nodig heeft, dan kun je aankomen in gewicht.

 

Koolhydraatarm

Als die koolhydraten onze energiebron zijn en als er ook zoveel gezonde koolhydraten bestaan, waarom zijn er dan zoveel diëten die koolhydraatarm zijn?

 

Als je minder koolhydraten eet, dan krijg je minder calorieën binnen en dus val je af. Minder koolhydraten eten ofwel koolhydraatbeperkt eten doe je al door de vrije suikers te beperken of weg te laten. Je eet dan gezond. Dat is geen dieet, maar een leefstijl.

 

Wil je meer weten over suikers? Lees dan deze blogs:

Zijn natuurlijke suikers beter? 

Over suiker en zoetstoffen op het etiket